توضیحات

 این یک مونوگراف تکمیل بوده شما میتوانید با پیام گذاشتن به وتسپ ما آن را دریافت کنید

وتسپ:۰۷۹۹۱۱۸۸۳۱

مونوگراف به صورت تضمینی بوده که نیاز به تغیرات ندارد و قبلا دفاع شده است

---------------------------------------------

لومړی فصل

کلیات

1 . 1 . د څیړنې مسئله

اوسنۍ څیړنه د ۱۴۰۰-۱۴۰۱ کلونو په موده کې له افغانستان څخه د ډالرو د گاچاق  اقتصادي اغیزې څیړي. د دې څیړنې موخه دا ده چې د هیواد په اقتصاد باندې د دې پدیدې د اغیزو په اړه ژوره پوهه ترلاسه کړي، د افغانستان په مالي او اقتصادي سیسټم مستقیم او غیر مستقیم اغیزو ارزونه وکړي، او د هغو ننګونو سره د مقابلې لپاره ممکنه حل لارې رامینځته کړي چې رامنځته شوي.د ډالرو گاچاق  به پانګه له اصلی لارې څخه واړوی او په نهایت کې به ملی تولید ، د سر سر عاید ، او په ټولنه کې د فقر او بیکارۍ خپریدل کم کړی. دا د هیواد د اسعارو د ارزښت کمولو لامل هم کیږی ځکه چې له هیواد څخه د وارداتو گاچاق  او د ملی اسعارو د ارزښت د راټیټیدو له امله د اسعارو تقاضا زیاتوالی به د نرخونو لوړیدو لامل شی ، پدې توګه به د صادراتو گاچاق  او د وارداتو گاچاق  دواړه له هیواد څخه د پانګې بهر کیدو لامل شی. په ټولیز ډول ویلای شو چې په افغانستان کې د پیسو گاچاق  یا د ډالرو گاچاق  خطرناکې اغیزې لري چې زموږ په هیواد کې د فقر او بیکارۍ لامل کیږي. حکومت کولی شي مشکلات  وتړي یا په سرحدونو کې ډیرې هڅې وکړي.

1 . 2 . دڅېړنې موخې

الف :دڅېړنې اصلی موخه

له ۱۴۰۰ - ۱۴۰۱ پوې دافغانستان څخه د ډالرو گاچاق د اقتصادي اغېزي څیړنه

ب: دڅېړنې فرعی موخې

1.

2.      د افغانستان په بانکي سیستم او د هیواد په مالي سیستم کې د بدلونونو په اړه د ډالرو د گاچاق  د اغیزو څیړنه

1 . 3 . د څیړنې اهمیت

د ډالرو د گاچاق  له امله د رامنځته شویو ستونزو په اړه دا څیړنه ترسره شوې ده او د دې څیړنې اهمیت دادی چی کولای شي په اوسني وضعیت کې اقتصادي ستونزې شته او د افغانستان خلک په فقر او بیوزلۍ کې ژوند کوي. د ډالرو بیه د هر ې ورځې په تیریدو سره مخ په زیاتیدو ده او د توکو بیې په لوړیدو دي او بیه په ټولنه کې حاکمه ده او که هر څومره څیړنه وشي، دا زموږ د ټولنې لپاره خورا مهم دی.

دا څیړنه هڅه کوي چې د افغانستان په اقتصاد او مالیاتو باندې د ډالرو د گاچاق  ویجاړونکي اغیزې په جدي توګه وڅیړي او د دې ننګونې سره د مقابلې لپاره اغیزمن حلونه وړاندې کړي. د دې څیړنې اهمیت د دې پدیدې د ریښو او اقتصادي اغیزو په ژوره پوهه کې روښانه شوی، او له افغانستان سره مرسته کوي چې د دې مسلې کنټرول او اداره کولو لپاره اغیزمنو پالیسیو او اقداماتو ته وده ورکړي. وروسته پاتې هېوادو کې اکثر خلک په کرنه بوخت دي. د کرني مؤلدین ټول بیسواده له مارکیټ څخه بې خبره او له قېمتونو بې اطلاع وي. تکنالوژی یې وروسته پاتې او کوپراتیفونه نلری، دوی خپل تولېد د تقاضا سره نشي عیارولای. دوی د مارکیټ چارو ته کمه علاقه ښکاره کوي، نو ځکه پولي سیاست نشي تطبیق کیدای ځکه د بازار وضعیت او له هغه څخه معلومات لرل د پولي سیاست لپاره مهمه وسیله ده. دې هېوادو کې د بازار سیاست ډیر ناچیزه او ناممکن دی. حال دا چې وروسته پاتې هېوادو کې پلانونه یا هم موجود نه وي یا مبهم وي چې خلک او حتی خپله ادرات او محلی ارګانونه یې نه شې درک کولای او څوک د پلان په اهمیت نه پوهېږي، یا هم یو حکومت چی کوم پلان جوړ کړي، کله چی دا بل ورباندې راشي، تیر پلانونه ټول نیمګړی شی، نو دا د پولي سیاست لپاره لوی مانع او مشکل دی پرمختللو هېوادو کې د بیمې سازمانونه، کارګرې اتحادیې، کوپراتیفونه او نور اجتماعي سازمانونه ډیر فعال دی دوی له یوې خوا له خلکو سره مرسته کوي او له بلې خوا د حکومت دپلانونو او سیاستونو تطبیق کې مرسته کوي. بالمقابل د تولېدکوونکو ځواکونو له حقوقو هم دفاع کوي. وروسته پاتې هېوادو کې دا ډول سازمانونه نشته، نو ځکه د پولي سیاست تطبیق نېمګړی پاتې کېږي.په وروسته پاتې هېوادو کې پیسې قوي پشتوانه نه لري، اسعاري بودیجه ثابته نه وي، حکومت تل پوروړی وي. آن دا چې د تادیاتو بېلانس معلوم نه وي، نو ځکه حکومت په هېڅ صورت د داسې ضعف په صورت کې پولي پالیسي په داخل کې نشي تطبیقولای. ځکه دوی د بهرني تکتانې، د بین المللی مارکیټ او قرضه ورکوونکو فشار لاندې وي نو کله چې د هغو شرایط پوره کول غواړي په داخل کې پولي پالیسي نه شي تطبیقولای، نو د دوې پیسې د نورو اسعارو مقابل کې ټیټ ارزش کې ساتل کیږي.

1 . 4 . د څیړنې پوښتنې

الف:د څیړنې اصلی پوښتنه

1. کوم اغیزی په افغانستان کې د 1400-1401 کلونو ترمنځ د ډالرو د گاچاق  د زیاتوالي لامل شوي دي؟  

ب: څیړنې فرعی پوښتنې

1. د ډالرو گاچاق  د افغانستان پر ملي اسعارو څه اغېز کړی؟

آیا د ډالرو د گاچاق  له امله په بانکي سیسټم کې بدلونونه د بانکي کریډیټ اغیزه کړې؟

خلاصه تحقیق

هر هېواد ځانګړې اقتصادي موخې لري. هڅه کوي دغو موخو ته ورسېږي چې یو له دې څخه د بهرنیو اسعارو پر وړاندې د خپلو اسعارو د ارزښت ثابت پاتې کېدل دي. دا چاره په ځینو لاملونو پورې اړه لري لکه په راکړه ورکړه کې د بهرنیو اسعارو مخنیوی، منظم پولي سیاست غوره کول، بهرنیو هېوادونو ته د ځینو نړیوالو اسعارو لکه ډالرو گاچاق مخنیوی او همدارنګه د ونډو له بازار څخه د بهرنیو اسعارو په لیلامولو سره د خپلو اسعارو راغونډول، خو دا چاره کولای شي د اسعارو ارزښت وساتي ولې په اوږد مهال کې دا چاره ګټوره نه ده.

اشتراک‌گذاری: