دخصوصی بانکونو دفعالیتونو په و ړاندی شته ستونزی او حل لاری له(۱۴۰۰ - ۱۴۰۱)
توضیحات
دا مونوګراف بشپړ شوی او پروپوزل هم لري. تاسو کولی شئ د واتساپ له لارې موږ ته پیغام واستوئ ترڅو یې ترلاسه کړئ.
واتساپ: ۰۷۹۹۱۱۸۸۳۱
مونوګراف تضمین شوی دی، هېڅ تغیر ته اړتیا نه لري، او لا دمخه دفاع او وړاندې شوی دی.
لومړی څپرکی
د څېړنې کلیات
د څېړنې ستونزې
د جمهوریت سقوط، د افغانستان د لوی سیاسي تحول په توګه د هېواد لپاره ډیرې پایلې له ځان سره لرلې چې هېڅوک ترې بې زيانه پاتې نه شول. په دې ترڅ کې يو له ډګرونو څخه چې ډېر زيانمن شوی هغه اقتصادي نظام دی. لکه څنګه چې په ناڅاپي توګه په ملیاردونو ډالره بهرنۍ مرستي قطع شوې، له امله يې په زرګونو پرمختيايي پروژې وځنډېدي او يا فسخه شوې. چې په پايله کې يې په سلګونو زره خکلو خپل کار له لاسه ورکړ او په هېواد کې د عوايدو او سپماوو د راټيټېدو سبب شو. د بانکي سکتور راتلونکی وضعیت د نړۍ اړیکې د اسلامي امارت په اړیکو پورې تړاو لري، په دې لړ کې کولای شو د درې سناریوګانو وړاندوینه وکړو:که چېرې حالات داسې مخ ته ولاړل چې اوسنی حکومت په رسمیت وپېژندل شو او یا هم کم تر کمه د نړیوالو تعامل له افغانستان سره په ازاد ډول تر سره شو، په هغه صورت کې د بانکدارۍ وضعیت نور هم ښه کېږي. ځکه له یو اړخه په ټوله کې اقتصادي وضعیت ښه کېږي، دا چی دا په خپل وار په بانکي سکتور باندې مثبت تاثیر کوي، او له بل اړخه بانکونه له مرکزي بانک سره خپلو شتمنیو او سرمایو ته لاسرسی پیدا کوي، او هم په بانکونو باندې د خلکو اعتماد بیا را ژوندی کېږي.
د څېړنې موخې
- په 1400 کال کې د افغانستان عمومي اقتصادي او مالي وضعیت او په خصوصي بانکونو د هغې اغیزې تحلیل او څیړنه.
- په افغانستان کې د موجوده بانکي تګلارو او قوانینو ارزونه او د هغو د ضعف او ښه والي په ګوته کول.
- د ستونزو د حل او په افغانستان کې د خصوصي بانکونو د فعالیت د ښه والي لپاره د وړاندیزونو او ممکنه حل لارو وړاندې کول.
د څېړنې اهمیت
له مسئله له وروستیو تحولاتو څخه د بانکدارۍ د سیستم اغېزمنېدل وو. د پخواني حکومت له ړنګېدو کابو دوې اوونۍ وړاندې کله چې د ولایتونو د سقوط لړۍ پیل شوه، خلکو له بانکونو څخه د خپلو شخصي شتمنیو د ایستلو له کبله پر بانکونو بیروبار جوړ کړ، خو د حکومت له ړنګېدو سره ټول دولتي او خصوصي بانکونه او صرافۍ په لومړي سر کې د چور او تالان له وېرې وتړل شول، مګر د وضعیت له نسبي نورمال کېدو سره هم همداسې تړلي پاتې شول، چې اساسي لامل یې له مرکزي بانک سره د نغدو پیسو (ډالرو او افغانیو) نشتون و. که څه هم کابو دوې اوونۍ وروسته بانکونه بېرته پرانیستل شول، خو د مرکزي بانک له خوا وضع شوي محدودیت پر اساس یې خلکو ته له خپلو حسابونو څخه د پیسو ورکول پیل کړل. د دې مسلې په اړه څیړنه د خلکو له اقتصادي معلوماتو سره مرسته کوي
د څېړنې پوښتنې
الف - اصلی پوښتنې
دخصوصی بانکونو دفعالیتونو په و ړاندی شته ستونزی او حل لاری له (۱۴۰۰ - ۱۴۰۱) څه دی ؟
ب - فرعی پوښتنې
- آیا په دې موده کې په افغانستان کې اقتصادي یا سیاسي بحرانونو په خصوصي بانکونو څه اغیز درلود؟
- د خصوصي بانکونو وضعیت د سیمې او افغانستان پر اقتصادي پرمختګ څه اغیز لري؟
3.د افغانستان په خصوصي بانکونو کې له 1400 څخه تر 1401 کلونو پورې کوم بدلونونه راغلل؟
شالید
په اوسني وخت کې د سرمایې کموالی، د نقدو پیسو کموالی او د خلکو له خوا په بانکي سکتور باندې بې اعتباري د افغانستان د بانکدارۍ صنعت تر ټولو اساسي ستونزه ده. د افغانستان او نړۍ د هغې ډلې د امریکا اړیکې په ښه کېدو سره امکان لري چې د نقدو پیسو نه شتون ستونزه ښه شي، لیکن په بانکونو د خلکو د اعتبار موضوع په ساده ګۍ سره د ترمیم وړ نه ده، ممکن ډېر وخت ته اړتیا ولري. په دې کې شک نشته چې د نقدو پیسو کموالی په لنډ وخت کې د افغانستان د بانکونو لویه ستونزه کیدای شي, خو د وخت په تېرېدو سره هم د خلکو او هم د نورو مالي نهادونو اعتبار په بانکونو، په بانکونو کې د نقدو پیسو کموالی کموي. ځکه چې د بانکونو له خوا راکړه ورکړه د بانکي فعالیتونو څرخ په حرکت راولي.خلاصه دا چې د افغانستان بانکونه له نړیوال حمایت څخه پرته، د نقدو پیسو او عوایدو په زیاتوالي او د بانکونو د اعتبار د بیا راژوندي کولو کې په برخه کې؛ د پام وړ کار نه شي کولی. بناء پر دې اړينه ده چې د افغانستان اسلامي امارت د بانکونو او نورو اقتصادي ستونزو د حل لپاره له نړيوالې ټولنې سره د اړيکو په پياوړتيا کې د ستونزو د بنيادي حل په توګه ورته خپله ټوله پاملرنه ور واړوي او دې ستونزې ته د پای ټکی کېږدي.
خلاصه تحقیق
په ورته وخت کې د غیر دولتي او خصوصي بنسټونو مسوولینو هم پر بانکونو لګېدلی محدودیت د اندښنې وړ او اقتصادي ستونزوسره مخ شوي، نه دي توانېدلي چې د خپلو کارکوونکو معاشونه ورکړي او د دې ستونزې د حل غوښتنه یې کړې ده. اسلامی امارت د زمري په ۲۴مه د هېواد د ډېری ولایتونو له سقوط وروسته کابل هم ونیو، وروسته د مالي بنسټونو په ګډون ډېرو ادارو فعالیت بند کړ، خو په وروستیو څو ورځو کې د شهزاده سرای او بانکونو فعالیت بېرته پیل شوی دی
اشتراکگذاری:
